Trong ngành, dầu ăn đã qua sử dụng được gọi là UCO (used cooking oil). Với bếp ăn, đó là thứ cần bỏ đi. Với ngành năng lượng, đó là nguyên liệu để làm nhiên liệu sinh học, và nhu cầu đang tăng mạnh.
Bước 1: Thu gom và lọc

Dầu được thu từ bếp ăn, nhà máy chế biến, nhà hàng về kho tập kết. Tại đây dầu được để lắng, gia nhiệt và lọc để tách nước, cặn và vụn thức ăn. Dầu càng sạch từ đầu thì bước này càng nhẹ, đó là lý do độ sạch ảnh hưởng trực tiếp đến giá thu mua.
Bước 2a: Biodiesel
Cách phổ biến nhất là phản ứng chuyển hóa este: dầu phản ứng với methanol khi có chất xúc tác, tạo ra biodiesel và sản phẩm phụ là glycerin. Biodiesel có thể pha với dầu diesel thông thường để chạy động cơ.
Bước 2b: Nhiên liệu hàng không bền vững (SAF)
Với công nghệ HEFA, dầu được xử lý bằng hydro để tạo ra nhiên liệu có tính chất gần giống nhiên liệu phản lực, dùng pha trộn cho máy bay. Đây là hướng đang được ngành hàng không thế giới đẩy mạnh để giảm phát thải, khiến UCO trở thành nguyên liệu được săn đón.
Các ứng dụng khác
Một phần dầu ăn thải được dùng làm xà phòng, chất bôi trơn và hóa chất công nghiệp. Điểm chung là tất cả đều nằm ngoài chuỗi thực phẩm.
Xu hướng thu gom UCO tại Việt Nam
Các doanh nghiệp năng lượng lớn đã bắt đầu tham gia. Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) đã ký hợp tác với FatHopes Energy của Malaysia để xây dựng mạng lưới thu gom dầu ăn đã qua sử dụng cho sản xuất SAF, khởi đầu tại TP.HCM và có hệ thống số để theo dõi nguồn gốc dầu từ nơi phát sinh. Trong một trả lời phỏng vấn, lãnh đạo doanh nghiệp Nhật Bản Revo cho rằng Việt Nam có tiềm năng lớn về biodiesel và SAF từ UCO, nhưng cũng nêu thực trạng một phần dầu thu gom bị tái chế trái phép thành dầu ăn.
Điều này có ý nghĩa gì với doanh nghiệp?
- Truy xuất nguồn gốc: chuỗi cung ứng nhiên liệu sinh học quốc tế ngày càng yêu cầu biết dầu đến từ đâu. Bếp có hợp đồng và chứng từ rõ ràng sẽ là nguồn cung được ưu tiên.
- Báo cáo ESG: nhà máy FDI có thể ghi nhận lượng dầu thải được tái chế thành nhiên liệu sinh học như một phần trong báo cáo môi trường của mình.
- Giá ổn định hơn: khi nhu cầu nguyên liệu tăng, dầu thải sạch, sản lượng đều có giá trị hơn.
Cần báo giá thu gom cho bếp của doanh nghiệp? Gọi A. Vương 0983 520 963 hoặc đăng ký khảo sát miễn phí.
Câu hỏi thường gặp
UCO là gì?
UCO (used cooking oil) là dầu ăn đã qua sử dụng, chủ yếu từ chiên rán, được thu gom làm nguyên liệu cho biodiesel, nhiên liệu hàng không SAF và hóa chất.
Dầu ăn thải làm biodiesel như thế nào?
Dầu được lọc sạch nước và cặn, sau đó phản ứng với methanol có chất xúc tác (chuyển hóa este) để tạo biodiesel và glycerin.
SAF là gì?
SAF là nhiên liệu hàng không bền vững, có thể sản xuất từ dầu ăn thải bằng công nghệ xử lý hydro (HEFA) để pha trộn với nhiên liệu phản lực.